Jaka jest różnica między metodykiem do spraw katechezy a wizytatorem katechetycznym? Jaki jest zakres ich obowiązków? Dlaczego metodyk nie robi tego, co wizytator? Czy są oni potrzebni? Kto ich finansuje?...

    Różnica między metodykiem (formalna nazwa brzmi: doradca metodyczny) a wizytatorem jest zasadnicza i dotyczy zadań, miejsca i sposobu zatrudnienia.
    Status doradcy metodycznego (również do spraw nauczania religii) reguluje Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 21 IX 2000 r., dotyczące działania placówek doskonalenia nauczycieli (z późniejszymi zmianami). ^[ 1 ] Doradca metodyczny to nauczyciel udzielający pomocy nauczycielom szkół i placówek, w szczególności nauczycielom rozpoczynającym pracę, w formie bezpośredniego wsparcia ich rozwoju oraz doskonalenia zawodowego. ^[ 2 ] Może nim zostać osoba posiadająca wykształcenie wyższe, co najmniej pięcioletni staż pracy pedagogicznej oraz stopień nauczyciela mianowanego lub dyplomowanego. ^[ 3 ] Zadania doradcy metodycznego powierza organ prowadzący szkołę po uzyskaniu pozytywnej opinii dyrektora wojewódzkiej placówki doskonalenia oraz w porozumieniu z dyrektorem szkoły, w której zatrudniony jest kandydat na doradcę. ^[ 4 ] Nominacja, nadawana na okres 3 lat, ^[ 5 ] określa zakres obowiązków, zasady wynagrodzenia, a także status doradcy w szkole. W tej ostatniej kwestii możliwe jest zastosowanie dwóch rozwiązań: ^[ 6 ]

• doradca metodyczny pozostaje nauczycielem swojej szkoły, z tym że ma obniżone pensum dydaktyczne,
  
• doradca metodyczny ma normalne pensum dydaktyczne, a swoje obowiązki wykonuje w oparciu o dodatkową umowę o pracę, podpisaną z dyrektorem placówki doskonalenia nauczycieli.
  

    Natomiast wizytatorzy nauczania religii działają w oparciu o Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 IV 1992 r. (z późniejszymi zmianami) dotyczące nauczania religii w publicznych przedszkolach i szkołach. ^[ 7 ] W myśl tych przepisów, wizytator nauczania religii jest osobą wyznaczoną przez biskupa diecezjalnego, a listę wizytatorów kurie winny przekazać do wiadomości organom sprawującym nadzór pedagogiczny. ^[ 8 ] W Dyrektorium Kościoła katolickiego w Polsce zadania wizytatorów nauczania religii ujęte są następująco: "Do wizytowania szkolnych lekcji religii upoważnione są osoby, które wymienia państwowe prawo oświatowe. Wizytowanie szkolnego nauczania religii i hospitowanie poszczególnych lekcji ze strony osób upoważnionych przez biskupa diecezjalnego ma na celu przede wszystkim pomóc nauczycielowi religii w dobrym wypełnianiu jego obowiązków, a także zabezpieczenie prawidłowego funkcjonowania lekcji religii na terenie szkoły". ^[ 9 ] Z przepisów tych wynika podległość wizytatora biskupowi, a także fakt, iż umowę o pracę winien on zawierać z kurią biskupią.
    W zadanym pytaniu pojawia się problem, czy metodyk i wizytator to koniecznie muszą być dwie różne osoby. Oczywiście, tak być nie musi. Nie ma żadnych ograniczeń, by obie te funkcje wypełniała jedna osoba. Nie ma też nakazu, by metodyk był jednocześnie wizytatorem kurialnym. Jednakże trzeba pamiętać, że miejsce metodyka i wizytatora jest w dwóch różnych porządkach: metodyk jest zatrudniany przez organ prowadzący oświaty publicznej, a jego zadaniem jest doradzanie. Wizytator jest przedstawicielem merytorycznego nadzoru Kościoła nad nauczaniem religii w szkole, a jego zadaniem jest sprawdzanie. Celem pracy jednego i drugiego jest niesienie pomocy nauczycielom religii w dobrym wypełnianiu ich misji.

Ks. Piotr Tomasik - dr katechetyki, adiunkt na Wydziale Teologicznym UKSW, wykładowca w WSD Diecezji Warszawsko-Praskiej, koordynator Biura Programowania Katechezy.

 ¹  Dz. U. 2000, nr 85, poz. 956; zmiany: Dz. U. 2001, nr 96, poz. 1048.

 ²  § 1 Rozporządzenia z 21 IX 2000 r.

 ³  § 14 ust. 2.

 ⁴  § 14 ust. 3.

 ⁵  § 14 ust. 6. Istnieje możliwość przedłużenia nominacji.

 ⁶  § 14 ust. 4.

 ⁷  Obecnie obowiązujący tekst Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 14 IV 1992 r. można znaleźć na internetowych stronach Komisji Wychowania Katolickiego Episkopatu: www.katecheza.episkopat.pl.

 ⁸  § 11 ust. 1 Rozporządzenia z 14 IV 1992 r.

 ⁹  PDK 89.