Paul de Clerc, Zrozumieć liturgię

    Opierając się zatem na głębokiej znajomości przedstawianej problematyki i osobistym doświadczeniu autor postawił sobie jako cel ukazanie "rozumności" liturgii i to w podwójnym tego słowa znaczeniu. Chodzi najpierw o ułatwienie rozumienia liturgii, czyli przybliżenia jej tym, którzy są nią zainteresowani, ale także wykazanie, że "jeśli ktoś podchodzi do liturgii z sympatią, okazuje się ona rozumna, «inteligentna»". Paul de Clerck jest zdania, że uczestnikom liturgii potrzebne jest "rozumienie sercem", które oczywiście nie dyskwalifikuje ich aktywności umysłowej, ale na pewno trzeba serca, aby zrozumieć; konieczne jest podejście z sympatia do tego, co pragniemy poznać. Liturgia nie jest przedmiotem intelektualnego rozumienia, które należałoby uchwycić, opisać i udowodnić, "ale źródłem, które nadaje sens". Dlatego liturgii nie można pojąć w sposób czysto rozumowy, gdyż jako działanie Chrystusa i Kościoła urzeczywistniające uświęcenie człowieka i kult oddawany Bogu za pomocą znaków widzialnych, zwłaszcza słowa i obrzędu, zwraca się do całego jestestwa człowieka ogarniając całą jego osobę: ciało i ducha. Jeśli człowiek poddaje się pod jej wpływ, otwiera przed nim swoje skarby, a jej bogactwa wprawiają go w zdumienie i zachwyt. "Liturgia bowiem to miejsce, w którym Boże dzieło zbawienia jest głoszone i celebrowane. Jest to miejsce, gdzie Bóg nas na nowo pociąga do siebie i zaprasza, abyśmy tworzyli Jego lud szczęśliwy z tego powodu, że może głosić wielkie dzieła Tego, który nas wprowadza w zasięg własnej egzystencji".

    Paul de Clerck kończy swoje rozważania "słowem do przyszłych pokoleń" prosząc, by przede wszystkim podejść do liturgii tak, jak do każdego ludzkiego dzieła: z zaciekawieniem i sympatia, z wewnętrzną wrażliwością (...), poddać się temu, co ona proponuje, pozwolić aby nas urzekły jej słowa i gesty, śpiewy i ukryte w nich piękno, (...) poddać się mocy jej symboliki, aby mogła przemieniać cała naszą egzystencję. Autor jest przekonany, że celebracje liturgiczne są bardzo ważne dla pogłębienia osobistego życia jej uczestników, dla umocnienia solidarności we wspólnocie chrześcijańskiej oraz dla przyszłości Kościoła. "Chodzi tu o bardzo poważną stawkę. Coraz lepiej rozumiemy, że jeśli nie ma zgromadzenia ani liturgii, nie pozostanie nic z Kościoła, bo właśnie w liturgii nabiera on kształtów".

    Jesteśmy niezmiernie wdzięczni księdzu profesorowi Stanisławowi Czerwikowi i gratulujemy wydawnictwu "Jedność" wydania książki Paula de Clercka, napisanej po mistrzowsku, z wielką znajomością zagadnień liturgii i potrzeb dzisiejszego chrześcijanina w tym względzie. Z tej racji książkę tę powinni przestudiować wszyscy, którzy są uczestnikami liturgii, niezależnie od spełnianych w niej posług.

    Dodajmy na koniec, że Zrozumieć liturgię Paula de Clercka to piąty już tom serii wydawniczej Vetera et nova. Biblioteka przekładów klasyków liturgii Instytutu Liturgicznego w Krakowie.

Ks. Jan Józef Janicki